Naczynie wzbiorcze ciśnieniowe to ważny element Twojej instalacji centralnego ogrzewania. Odpowiada ono za odpowiednie wartości ciśnienia w całej instalacji, dzięki czemu nie dochodzi do uszkodzeń innych podzespołów. Jednym słowem, aby zadbać o swój kocioł i pozostałe części instalacji centralnego ogrzewania, warto pilnować, aby naczynie przeponowe działało jak należy.
Z poniższego tekstu dowiesz się, czym jest naczynie przeponowe, jak poznać jedne z najczęstszych usterek oraz jak zadbać o to urządzenie, by ryzyko usterek zmalało. Zapraszamy do lektury!
Co to jest naczynie przeponowe?
Naczynie wzbiorcze, jak już wspomnieliśmy, pilnuje, by cała instalacja centralnego ogrzewania była odporna na skoki ciśnienia związane ze zmianą temperatury wody. Jest to zbiornik na dwie substancje: wodę (lub inny czynnik grzewczy) krążącą w obiegu grzewczym oraz powietrze (lub inny gaz). Obie te substancje znajdują się w osobnych komorach przedzielonych membraną.
Jak działa naczynie ciśnieniowe?
Zasada działania zbiornika przeponowego nie jest zbyt skomplikowana. Czynnik grzewczy (woda w kotle) ma to do siebie, że w zależności od temperatury, zmienia się jego ilość w instalacji. Kocioł podgrzewając wodę zwiększa jej ciśnienie. W tym momencie nadmiar wody ucieka do komory zbiornika przeponowego, dzięki czemu ciśnienie stabilizuje się. Gdy woda w instalacji ponownie zaczyna się schładzać, ciśnienie nabitego do naczynia przeponowego powietrza zaczyna wypychać niepotrzebną w tym momencie wodę z komory naczynia z powrotem do instalacji.
Gdzie znaleźć naczynie przeponowe?
Zazwyczaj w kotłowni z dodatkowym zbiornikiem na wodę użytkową będą dwa naczynia przeponowe – jedno odpowiadające za cwu, a drugie za sam kocioł. W nowych kotłach wiszących takie naczynie jest montowane w urządzeniu, natomiast można też spotkać zewnętrzne naczynia przeponowe. Jeśli więc w swojej kotłowni nie widzisz małego zbiorniczka wpiętego w instalację grzewczą, najprawdopodobniej znajduje się on w obudowie Twojego kotła.
Dlaczego w instalacji c.o. skacze ciśnienie?
Skaczące ciśnienie w instalacji centralnego ogrzewania jest głównym objawem dysfunkcji naczynia przeponowego. Możesz to zaobserwować na manometrze: ciśnienie wraz ze wzrostem temperatury wody w kotle będzie gwałtownie rosnąć, a wraz z ochłodzeniem – spadać. W takim przypadku naczynie przeponowe nie ma w sobie odpowiedniej ilości powietrza, które mogło by kompensować zmiany ciśnienia. To jednak jeszcze nie oznacza, że naczynie nadaje się tylko do wymiany! Być może wystarczy uzupełnić powietrze w naczyniu do odpowiedniego ciśnienia.
Co robić, gdy z naczynia przeponowego leci woda?
Czasami słyszymy opinie, że naczynie przeponowe musi być zepsute, skoro z zaworu do nabijania powietrza sączy się woda. Skraplanie się wody po stronie powietrznej naczynia to naturalne zjawisko i nie musisz się tym przejmować, dopóki ilość tej wody liczysz w kroplach. Na pewno taka obserwacja nie świadczy o zepsutym naczyniu przeponowym. Oznacza to tylko tyle, że jakaś ilość wody przedostała się przez membranę znajdującą się w środku, natomiast nie jest to równoznaczne z tym, że doszło do przebicia membrany.
Kiedy natomiast możesz mieć pewność, że naczynie przeponowe jest zepsute? Jeden objaw pozwala nam stwierdzić, że membrana jest pęknięta.
Jak sprawdzić, czy membrana naczynia przeponowego jest szczelna?
Na czubku naczynia jest zawór Schradera. Jeśli z niego ucieka powietrze, to można wymienić sam zawór. Najprostszym sposobem na sprawdzenie szczelności takiego zaworu jest naniesienie wody z detergentem lub… poślinienie go. Przy nieszczelności od razu zobaczysz, że zawilgocony zawór tworzy na swojej powierzchni bąbelki powietrza. Jeśli zauważasz taką nieszczelność, to wystarczy wymienić nakrętkę zaworu Schradera. Jak to zrobić? Wykręcić nieszczelny kluczem i wkręcić nowy.
W przypadku, gdy podczas wymiany nakrętki zaworu z naczynia przeponowego tryśnie strumień wody, będzie to oznaczać, że mamy do czynienia z nieszczelną membraną naczynia ciśnieniowego.
Innym sposobem na sprawdzenie stanu membrany jest przetestowanie strony powietrznej. Jeżeli nabijesz powietrze w naczyniu z uszkodzoną membraną, to po jakimś czasie usłyszysz bulgotanie tego powietrza w wodzie kotłowej. Wyniknie to z tego, że powietrze zacznie uchodzić z przedziurawionej membrany i przedostanie się przez nią do obiegu instalacji. Wtedy też, w momencie wypuszczania wody z kotła zaworem bezpieczeństwa, powinieneś dodatkowo słyszeć uciekające powietrze.
W obu powyższych sytuacjach, najprawdopodobniej będziesz musiał rozejrzeć się za nowym zbiornikiem ciśnieniowym.
Podsumowanie
Słowem podsumowania, dobrze działające naczynie przeponowe jest istotnym składnikiem Twojej instalacji grzewczej. Jest to zbiornik, który odpowiada za regulację ciśnienia wody w obiegu.
Najczęściej psującym się elementem naczynia wzbiorczego jest jego gumowa membrana, która czasem ulega przebiciu, co skutkuje zalaniem komory powietrza lub przedostawaniem się powietrza do obiegu wodnego podczas dobijania ciśnienia kompresorem.
Brak powietrza lub za niskie jego ciśnienie w naczyniu przeponowym nie jest oznaką jego zepsucia! Jest to naturalna kolej rzeczy po dłuższym czasie eksploatacji i jedyne, co należy z tym zrobić, to po prostu dopompować powietrze.
